Ngày 13/11/2026, Ủy ban Châu Âu (EC) công bố Thông báo C/2026/5959 về việc khởi xướng rà soát biện pháp tự vệ đang áp dụng đối với một số sản phẩm hợp kim sắt, bao gồm ferro-mangan, ferro-silicon, ferro-silico-mangan và ferro-silico-magnesium. Đáng chú ý, Việt Nam hiện nằm trong danh sách các quốc gia đang phát triển được loại trừ khỏi biện pháp tự vệ do lượng nhập khẩu không đáng kể theo quy định của WTO. Tuy nhiên, cuộc rà soát lần này có thể ảnh hưởng đến việc duy trì cơ chế miễn trừ đối với hàng hóa Việt Nam. Do đó, doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu các sản phẩm hợp kim sắt cần chủ động theo dõi diễn biến điều tra, rà soát dữ liệu xuất khẩu và chuẩn bị chứng cứ để bảo vệ quyền lợi tại thị trường EU.
Các sản phẩm hợp kim sắt thuộc phạm vi rà soát
Theo Thông báo C/2026/5959, EC tiến hành rà soát biện pháp tự vệ đối với bốn nhóm sản phẩm hợp kim sắt:
- Ferro-mangan: Hợp kim sắt mangan, thuộc các mã HS 7202.11 và 7202.19.
- Ferro-silicon: Hợp kim sắt silic, thuộc các mã HS 7202.21 và 7202.29.
- Ferro-silico-mangan: Hợp kim sắt silic mangan, thuộc mã HS 7202.30.
- Ferro-silico-magnesium: Hợp kim sắt silic magie, thuộc mã HS 7202.99.30.
Đây là những nguyên liệu quan trọng trong ngành luyện kim và sản xuất thép. Ferro-mangan và ferro-silicon được sử dụng để điều chỉnh thành phần hóa học và cải thiện tính chất của thép; ferro-silico-mangan hỗ trợ quá trình khử oxy và bổ sung mangan, trong khi ferro-silico-magnesium thường được sử dụng trong sản xuất gang cầu.
Doanh nghiệp Việt Nam cần đối chiếu mã HS, thành phần hóa học và đặc tính kỹ thuật của sản phẩm để xác định chính xác hàng hóa có thuộc phạm vi rà soát hay không.
Cơ chế áp dụng biện pháp tự vệ hiện hành của EU
Ngày 18/11/2025, EU chính thức áp dụng biện pháp tự vệ đối với một số sản phẩm hợp kim sắt theo Quy định thực thi (EU) 2025/2351.
Biện pháp hiện hành được áp dụng dưới hình thức hạn ngạch thuế quan (Tariff Rate Quotas – TRQs), được phân bổ riêng cho từng nhóm sản phẩm.
Theo cơ chế này, hàng hóa nhập khẩu trong hạn ngạch được hưởng mức thuế theo quy định tương ứng. Đối với lượng nhập khẩu vượt hạn ngạch, EU áp dụng khoản thuế bổ sung biến đổi, được tính dựa trên chênh lệch giữa mức giá ngưỡng đã xác định và giá nhập khẩu thực tế.
Đối với Việt Nam, điểm quan trọng là hàng hóa hiện được loại trừ khỏi biện pháp tự vệ do Việt Nam thuộc nhóm quốc gia đang phát triển có lượng nhập khẩu không đáng kể, phù hợp với quy định của WTO.
Tuy nhiên, việc được miễn trừ trong giai đoạn trước không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp Việt Nam mặc nhiên được tiếp tục hưởng cơ chế này trong mọi giai đoạn tiếp theo. Kết quả rà soát sẽ là căn cứ để EC đánh giá tình hình thực tế và việc tiếp tục duy trì các điều kiện áp dụng biện pháp.
Nội dung và thời hạn rà soát của EU
Theo thông báo ngày 13/11/2026, EC dự kiến tiến hành rà soát trong thời gian 6 tháng nhằm đánh giá việc vận hành và hiệu quả của biện pháp tự vệ hiện hành.
Các bên liên quan, bao gồm nhà sản xuất, nhà xuất khẩu và nhà nhập khẩu, có thể đăng ký tham gia và cung cấp thông tin, tài liệu chứng minh trong quá trình rà soát.
Một số thời hạn quan trọng cần lưu ý:
- Đăng ký tư cách bên liên quan: Trong vòng 15 ngày kể từ ngày thông báo được đăng tải trên Công báo chính thức của EU.
- Nộp ý kiến và tài liệu chứng minh: Trong vòng 21 ngày kể từ ngày thông báo được đăng tải.
- Bình luận về thông tin của các bên khác: Trong vòng 10 ngày kể từ thời điểm các tài liệu liên quan được công bố để các bên kiểm tra.
Các doanh nghiệp đã đăng ký hợp lệ trong vụ việc tự vệ trước đây sẽ được EC tự động gia hạn tư cách bên liên quan và cấp quyền truy cập hệ thống TRON.tdi. Doanh nghiệp chưa từng đăng ký cần thực hiện thủ tục đăng ký mới nếu muốn tham gia cuộc rà soát.
Đáng chú ý, EC có thể đưa ra kết luận dựa trên những dữ liệu sẵn có nếu bên liên quan không cung cấp thông tin cần thiết, không tuân thủ thời hạn hoặc cung cấp thông tin sai lệch, gây cản trở quá trình điều tra.
Tác động đối với doanh nghiệp xuất khẩu hợp kim sắt Việt Nam
Việc Việt Nam hiện được loại trừ khỏi biện pháp tự vệ là lợi thế quan trọng đối với doanh nghiệp xuất khẩu ferro-mangan, ferro-silicon, ferro-silico-mangan và ferro-silico-magnesium sang EU.
Tuy nhiên, kết quả rà soát có thể ảnh hưởng trực tiếp đến điều kiện tiếp tục được miễn trừ.
Đối với doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu: Nếu Việt Nam tiếp tục đáp ứng điều kiện miễn trừ, doanh nghiệp có thể duy trì lợi thế tiếp cận thị trường EU mà không phải chịu biện pháp tự vệ hiện hành. Ngược lại, nếu điều kiện miễn trừ không còn được đáp ứng, hàng hóa có nguy cơ phải chịu cơ chế hạn ngạch và khoản thuế bổ sung đối với lượng nhập khẩu vượt hạn ngạch.
Đối với doanh nghiệp xuất khẩu ferro-silicon và ferro-mangan: Đây là những sản phẩm có vai trò quan trọng trong ngành luyện kim và sản xuất thép. Những thay đổi về điều kiện tiếp cận thị trường EU có thể ảnh hưởng đến giá xuất khẩu, khả năng cạnh tranh và các hợp đồng cung ứng dài hạn.
Đối với doanh nghiệp nhập khẩu và phân phối tại EU: Việc thay đổi cơ chế miễn trừ đối với hàng hóa Việt Nam có thể tác động đến kế hoạch nhập khẩu, nguồn cung và chi phí nguyên liệu. Doanh nghiệp cần theo dõi kết quả rà soát để chủ động điều chỉnh kế hoạch mua hàng.
Đặc biệt, doanh nghiệp cần hiểu rằng đây là vụ việc rà soát biện pháp tự vệ, không phải điều tra chống bán phá giá. Trọng tâm cần quan tâm là lượng nhập khẩu, cơ chế hạn ngạch, điều kiện miễn trừ và tác động của biện pháp đối với thương mại.
Khuyến nghị dành cho doanh nghiệp Việt Nam
Trong thời gian EC tiến hành rà soát, doanh nghiệp Việt Nam có hoạt động xuất khẩu các sản phẩm hợp kim sắt sang EU nên chủ động:
- Rà soát phạm vi sản phẩm: Kiểm tra mã HS, thành phần hóa học và đặc tính kỹ thuật để xác định chính xác hàng hóa thuộc phạm vi rà soát.
- Thống kê dữ liệu xuất khẩu: Chuẩn bị số liệu về sản lượng, kim ngạch, giá xuất khẩu và thị trường tiêu thụ tại EU trong các giai đoạn liên quan.
- Chuẩn bị chứng cứ về điều kiện miễn trừ: Thu thập dữ liệu chứng minh lượng xuất khẩu của Việt Nam và vị thế của sản phẩm Việt Nam trong tổng lượng nhập khẩu vào EU.
- Chủ động tham gia rà soát: Đăng ký tư cách bên liên quan và gửi ý kiến, tài liệu chứng minh đúng thời hạn để bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp.
- Đánh giá phương án kinh doanh: Xây dựng kịch bản ứng phó trong trường hợp EU thay đổi cơ chế miễn trừ hoặc áp dụng hạn ngạch và thuế bổ sung đối với hàng hóa Việt Nam.
Việc duy trì quyền miễn trừ khỏi biện pháp tự vệ có ý nghĩa quan trọng đối với khả năng cạnh tranh của các sản phẩm hợp kim sắt Việt Nam tại EU. Do đó, doanh nghiệp không nên chỉ dựa vào tình trạng miễn trừ hiện tại mà cần chủ động cung cấp dữ liệu và tham gia quá trình rà soát để bảo vệ lợi ích xuất khẩu trong dài hạn.
Để đảm bảo lợi ích chính đáng của mình, các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu sản phẩm nên tìm hiểu quy định, trình tự điều tra của các vụ việc phòng vệ thương mại và chủ động liên hệ với các công ty luật Việt Nam có kinh nghiệm chuyên môn trong lĩnh vực chống bán phá giá, phòng vệ thương mại để nhận được hỗ trợ kịp thời.
ASL Law là công ty luật độc lập và cung cấp đầy đủ dịch vụ được tín nhiệm cao của Việt Nam gồm các luật sư giàu kinh nghiệm và tài năng. ASL Law được Legal500, Asia Law, WTR và Asia Business Law Journal xếp hạng là Công ty Luật hàng đầu tại Việt Nam. Có trụ sở tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, mục đích chính của ASL LAW là cung cấp lời tư vấn và giải pháp lý thiết thực, hiệu quả và hợp pháp nhất cho khách hàng trong nước và quốc tế. Nếu cần sự trợ giúp, Quý khách hàng có thể gửi email liên hệ tới [email protected].
Liên hệ với công ty Luật ASL LAW để được hướng dẫn về Chống Bán Phá giá Và Phòng Vệ Thương Mại.
BÀI VIẾT HỮU ÍCH LIÊN QUAN
English
中文 (中国)
日本語

