English
中文 (中国)
日本語
Cục Phòng vệ thương mại (PVTM) vừa thông tin về việc Bộ Nông nghiệp Philippines (DA) chính thức khởi xướng điều tra sơ bộ áp dụng biện pháp tự vệ toàn cầu đối với sản phẩm gạo nhập khẩu vào Philippines, trên cơ sở đơn yêu cầu từ ngành sản xuất trong nước. Động thái này cho thấy cơ quan chức năng Philippines đang tăng cường các biện pháp bảo vệ ngành lúa gạo nội địa trước áp lực cạnh tranh từ hàng nhập khẩu.
Sản phẩm nằm trong phạm vi điều tra bao gồm các loại gạo nhập khẩu như gạo chưa xay xát, gạo đã bóc vỏ (gạo nâu), gạo xay một phần, gạo xay hoàn toàn và gạo vỡ, thuộc Chương 1006 của biểu thuế AHTN, gồm các mã 1006.10, 1006.20, 1006.30 và 1006.40. Thời kỳ điều tra được xác định từ năm 2020 đến tháng 8/2025.
Theo thông tin từ cơ quan điều tra, hồ sơ đề nghị của ngành sản xuất nội địa được xây dựng trên cơ sở dữ liệu thống kê từ Cơ quan Thống kê Philippines (PSA), Cơ quan Hải quan (BOC) cùng các nguồn thông tin chính thống khác. Kết quả xem xét ban đầu cho thấy lượng gạo nhập khẩu vào Philippines tăng mạnh trong nhiều năm, cả về số lượng tuyệt đối lẫn tỷ lệ so với sản lượng và mức tiêu thụ trong nước.
Bộ Nông nghiệp Philippines nhận định rằng sự gia tăng nhập khẩu này đã gây ra những tác động tiêu cực đáng kể đối với ngành sản xuất gạo nội địa, đặc biệt là nông dân trồng lúa. Các dấu hiệu thiệt hại được ghi nhận bao gồm giảm thị phần của gạo nội địa, gia tăng mức độ thâm nhập của gạo nhập khẩu, tồn kho thương mại tăng cao, khả năng tự cung tự cấp suy giảm, chi phí sản xuất tăng nhưng năng suất không cải thiện, giá lúa tại ruộng giảm, diện tích thu hoạch thu hẹp và khoảng cách giữa giá bán tại ruộng với giá bán lẻ ngày càng lớn.
Ngoài ra, cơ quan điều tra cho rằng có tồn tại mối quan hệ nhân quả giữa việc gia tăng nhập khẩu gạo và thiệt hại hoặc nguy cơ thiệt hại nghiêm trọng đối với ngành sản xuất trong nước. Giá gạo nhập khẩu thấp đã tạo áp lực giảm giá trên thị trường nội địa và ảnh hưởng trực tiếp đến giá bán lúa của nông dân thông qua cơ chế truyền dẫn giá.
Trên cơ sở đánh giá hồ sơ và khuyến nghị của Phòng Phòng vệ thương mại thuộc Sở Nghiên cứu chính sách, Bộ trưởng Nông nghiệp Philippines đã kết luận rằng bằng chứng được cung cấp là đủ để tiến hành điều tra sơ bộ. Đồng thời, theo Quy tắc 5.2 của Quy tắc và quy định thi hành Đạo luật Cộng hòa số 8800 về biện pháp tự vệ, Bộ Nông nghiệp Philippines cũng sẽ xem xét yếu tố lợi ích công chúng trong quá trình điều tra, bao gồm tình hình kinh tế – chính trị và khả năng đáp ứng nguồn cung trong nước.
Cơ quan điều tra Philippines mời tất cả các bên liên quan như nhà xuất khẩu, nhà nhập khẩu, doanh nghiệp sản xuất, thương nhân, nhà xay xát và các tổ chức liên quan gửi ý kiến, lập luận và bằng chứng bằng văn bản về vụ việc. Thời hạn gửi ý kiến là trong vòng 5 ngày làm việc kể từ ngày công bố thông báo khởi xướng (24/3/2026), gửi đến Trade Remedies Office (TRO), Policy Research Service – Department of Agriculture tại Quezon City, Philippines.
Theo quy định pháp luật Philippines, Bộ Nông nghiệp là cơ quan thực hiện điều tra sơ bộ. Nếu kết luận sơ bộ xác định có thiệt hại, Ủy ban Thuế quan Philippines sẽ tiếp tục tiến hành điều tra chính thức và xem xét khả năng áp dụng biện pháp tự vệ.
Từ vụ việc này, Cục PVTM khuyến nghị các hiệp hội và doanh nghiệp xuất khẩu gạo của Việt Nam sang Philippines cần chủ động theo dõi sát diễn biến điều tra và chuẩn bị phương án ứng phó. Mặc dù thời hạn gửi bình luận ban đầu đã hết, doanh nghiệp vẫn có thể tham gia vụ việc bằng cách trình diện và giải thích lý do tiếp cận thông tin muộn.
Các doanh nghiệp cũng được khuyến nghị rà soát hoạt động xuất khẩu sang Philippines trong giai đoạn 2020–2025, chuẩn bị dữ liệu liên quan để xây dựng lập luận phản biện, đặc biệt về lợi ích công cộng, mức độ thiệt hại của ngành sản xuất nội địa, mối quan hệ nhân quả và các yếu tố phát sinh không lường trước. Đồng thời, cần phối hợp chặt chẽ với Cục PVTM và Bộ Công Thương để được hỗ trợ trong quá trình xử lý vụ việc.
Bên cạnh đó, việc tăng cường phối hợp với các nhà nhập khẩu tại Philippines cũng được xem là yếu tố quan trọng, nhằm thúc đẩy các bên liên quan cùng tham gia ý kiến và kiến nghị cơ quan điều tra xem xét chấm dứt vụ việc nếu không đủ căn cứ áp dụng biện pháp tự vệ.
Đáng chú ý, đây là lần thứ hai gạo bị điều tra tự vệ tại Philippines. Trong lần điều tra trước, nhờ sự phối hợp hiệu quả giữa doanh nghiệp, hiệp hội và cơ quan quản lý, vụ việc đã được chấm dứt. Kinh nghiệm này cho thấy khả năng bảo vệ quyền lợi xuất khẩu vẫn khả thi nếu các bên liên quan chủ động tham gia và chuẩn bị hồ sơ đầy đủ.
Để đảm bảo lợi ích chính đáng của mình, các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu sản phẩm nên tìm hiểu quy định, trình tự điều tra của các vụ việc phòng vệ thương mại và chủ động liên hệ với các công ty luật Việt Nam có kinh nghiệm chuyên môn trong lĩnh vực chống bán phá giá, phòng vệ thương mại để nhận được hỗ trợ kịp thời.
ASL Law là công ty luật độc lập và cung cấp đầy đủ dịch vụ được tín nhiệm cao của Việt Nam gồm các luật sư giàu kinh nghiệm và tài năng. ASL Law được Legal500, Asia Law, WTR và Asia Business Law Journal xếp hạng là Công ty Luật hàng đầu tại Việt Nam. Có trụ sở tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, mục đích chính của ASL LAW là cung cấp lời tư vấn và giải pháp lý thiết thực, hiệu quả và hợp pháp nhất cho khách hàng trong nước và quốc tế. Nếu cần sự trợ giúp, Quý khách hàng có thể gửi email liên hệ tới [email protected].
Liên hệ với công ty Luật ASL LAW để được hướng dẫn về Chống Bán Phá giá Và Phòng Vệ Thương Mại.
BÀI VIẾT HỮU ÍCH LIÊN QUAN
