Ngày 06/11/2026, Ủy ban Châu Âu (EC) chính thức khởi xướng điều tra tự vệ đối với việc nhập khẩu một số hóa chất nhựa polyethylene terephthalate (PET) từ các quốc gia ngoài Liên minh Châu Âu (EU). Vụ việc bao gồm PET và ba nguyên liệu đầu vào quan trọng là axit terephthalic (TA), mono-ethylene glycol (MEG) và axit isophthalic tinh khiết (PIA). Đây là những mặt hàng có vai trò quan trọng trong ngành sản xuất nhựa, bao bì và dệt may. Cuộc điều tra có thể ảnh hưởng đến doanh nghiệp Việt Nam đang xuất khẩu các sản phẩm này sang EU, đặc biệt nếu EU quyết định áp dụng biện pháp hạn chế nhập khẩu trong thời gian tới.
Sản phẩm thuộc phạm vi điều tra tự vệ của EU
Theo thông báo khởi xướng điều tra, các sản phẩm thuộc phạm vi điều tra bao gồm:
- Nhựa Polyethylene terephthalate (PET): Có chỉ số độ nhớt từ 78 ml/g trở lên, thuộc mã CN 3907 61 00. Phạm vi bao gồm PET nguyên sinh, PET tái chế và PET-G.
- Axit terephthalic (TA) và các muối: Thuộc mã CN 2917 36 00.
- Mono-ethylene glycol (MEG): Còn gọi là ethylene glycol hoặc ethanediol, thuộc mã CN 2905 31 00.
- Axit isophthalic tinh khiết (PIA): Thuộc mã CN ex 2917 39 85, mã TARIC 2917 39 85 70.
Trong chuỗi sản xuất PET, TA, MEG và PIA là những nguyên liệu đầu vào quan trọng. PET được sử dụng rộng rãi trong sản xuất chai nhựa, bao bì, sợi dệt và nhiều sản phẩm công nghiệp khác.
Theo dữ liệu trong hồ sơ điều tra, tổng lượng nhập khẩu các hóa chất thuộc phạm vi vụ việc vào EU tăng từ 2,12 triệu tấn năm 2021 lên 2,70 triệu tấn năm 2025, tương đương mức tăng 27%.
Cùng thời kỳ, tỷ trọng hàng nhập khẩu trong tổng tiêu thụ của EU tăng từ 27% lên 40%. Tỷ trọng nhập khẩu so với sản lượng nội địa cũng tăng từ 30% lên 62%. Những diễn biến này là cơ sở để EU xem xét liệu sự gia tăng nhập khẩu có gây ra hoặc đe dọa gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành sản xuất nội địa hay không.
Quy trình và thời hạn điều tra
Theo thông báo khởi xướng ngày 06/11/2026, thời gian điều tra tự vệ dự kiến kéo dài từ 9 đến 11 tháng.
Các bên liên quan, bao gồm nhà sản xuất, nhà xuất khẩu, nhà nhập khẩu và doanh nghiệp sử dụng sản phẩm thuộc diện điều tra, có thể tham gia cung cấp thông tin và trình bày quan điểm.
Một số thời hạn quan trọng doanh nghiệp cần lưu ý:
- Đăng ký tư cách bên liên quan: Trong vòng 15 ngày kể từ ngày khởi xướng điều tra, dự kiến đến ngày 21/11/2026.
- Nộp bản trả lời câu hỏi và lập luận: Trong vòng 21 ngày kể từ ngày khởi xướng, dự kiến đến ngày 27/11/2026.
- Yêu cầu điều trần: Các bên liên quan có thể đề nghị được điều trần trong thời hạn 21 ngày kể từ ngày khởi xướng.
Nếu xác định có sự gia tăng nhập khẩu gây ra hoặc đe dọa gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành sản xuất EU, EC có thể đề xuất áp dụng biện pháp tự vệ. Trong trường hợp đáp ứng điều kiện, biện pháp tự vệ tạm thời cũng có thể được áp dụng trước khi có kết luận cuối cùng.
Tác động đối với doanh nghiệp Việt Nam
Vụ việc có thể ảnh hưởng đến nhiều doanh nghiệp Việt Nam hoạt động trong chuỗi cung ứng hóa chất và nhựa, đặc biệt là các doanh nghiệp xuất khẩu PET, TA, MEG và PIA sang thị trường EU.
Đối với doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu PET: EU là thị trường quan trọng đối với các sản phẩm nhựa và bao bì. Nếu biện pháp tự vệ được áp dụng, chi phí tiếp cận thị trường có thể tăng, ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh về giá và việc thực hiện các hợp đồng xuất khẩu dài hạn. Doanh nghiệp cần rà soát sản lượng, giá bán và tỷ trọng doanh thu từ thị trường EU.
Đối với doanh nghiệp xuất khẩu TA, MEG và PIA: Đây là những nguyên liệu đầu vào quan trọng của ngành PET. Việc các sản phẩm này cùng nằm trong phạm vi điều tra cho thấy tác động tiềm tàng không chỉ giới hạn ở nhà sản xuất nhựa thành phẩm mà còn mở rộng đến các nhà cung cấp hóa chất trung gian. Doanh nghiệp cần đánh giá mức độ phụ thuộc của khách hàng EU vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu và khả năng điều chỉnh chuỗi cung ứng.
Đối với doanh nghiệp Việt Nam nhập khẩu và sử dụng các hóa chất này: Những thay đổi trong dòng chảy thương mại quốc tế có thể tác động gián tiếp đến giá nguyên liệu và nguồn cung trên thị trường. Doanh nghiệp sản xuất bao bì, chai nhựa, sợi polyester và các sản phẩm công nghiệp liên quan cần theo dõi diễn biến điều tra để chủ động xây dựng phương án mua hàng và dự trữ nguyên liệu.
Đáng chú ý, điều tra tự vệ của EU không chỉ nhắm đến một quốc gia cụ thể mà xem xét hàng nhập khẩu từ các nước ngoài EU thuộc phạm vi sản phẩm. Vì vậy, doanh nghiệp Việt Nam vẫn có thể chịu ảnh hưởng ngay cả khi không bị xác định có hành vi bán phá giá hoặc nhận trợ cấp.
Khuyến nghị dành cho doanh nghiệp Việt Nam
Trong bối cảnh EU đang tiến hành điều tra, doanh nghiệp Việt Nam có hoạt động xuất khẩu hoặc kinh doanh các sản phẩm thuộc phạm vi vụ việc nên chủ động:
- Rà soát sản phẩm xuất khẩu: Đối chiếu mã HS/CN, thành phần hóa học, đặc tính kỹ thuật và quy cách sản phẩm với phạm vi điều tra để xác định chính xác hàng hóa có liên quan.
- Đánh giá mức độ ảnh hưởng: Thống kê sản lượng, kim ngạch, giá xuất khẩu và tỷ trọng doanh thu từ EU trong giai đoạn liên quan.
- Chuẩn bị dữ liệu chứng minh: Lưu trữ hợp đồng, hóa đơn, chứng từ xuất nhập khẩu, số liệu sản xuất và các tài liệu liên quan để phục vụ quá trình điều tra.
- Chủ động tham gia vụ việc: Xem xét đăng ký tư cách bên liên quan, nộp ý kiến và cung cấp chứng cứ trong thời hạn quy định nhằm bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp.
- Xây dựng phương án kinh doanh: Đánh giá khả năng đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và nguồn cung nguyên liệu nếu EU áp dụng biện pháp tự vệ.
Việc tham gia sớm vào quá trình điều tra có ý nghĩa quan trọng, bởi các dữ liệu và lập luận của doanh nghiệp có thể giúp cơ quan điều tra đánh giá đầy đủ hơn về tình hình nhập khẩu, đặc điểm thị trường và tác động của biện pháp tự vệ đối với các bên liên quan.
Để đảm bảo lợi ích chính đáng của mình, các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu sản phẩm nên tìm hiểu quy định, trình tự điều tra của các vụ việc phòng vệ thương mại và chủ động liên hệ với các công ty luật Việt Nam có kinh nghiệm chuyên môn trong lĩnh vực chống bán phá giá, phòng vệ thương mại để nhận được hỗ trợ kịp thời.
ASL Law là công ty luật độc lập và cung cấp đầy đủ dịch vụ được tín nhiệm cao của Việt Nam gồm các luật sư giàu kinh nghiệm và tài năng. ASL Law được Legal500, Asia Law, WTR và Asia Business Law Journal xếp hạng là Công ty Luật hàng đầu tại Việt Nam. Có trụ sở tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, mục đích chính của ASL LAW là cung cấp lời tư vấn và giải pháp lý thiết thực, hiệu quả và hợp pháp nhất cho khách hàng trong nước và quốc tế. Nếu cần sự trợ giúp, Quý khách hàng có thể gửi email liên hệ tới [email protected].
Liên hệ với công ty Luật ASL LAW để được hướng dẫn về Chống Bán Phá giá Và Phòng Vệ Thương Mại.
BÀI VIẾT HỮU ÍCH LIÊN QUAN
English
中文 (中国)
日本語

